Interview met Susan Smit: over kaartleggen en vrouw-zijn

Susan Smit: ‘Zelf ben ik een enorme liefhebber van af en toe een kaart leggen. Dat doe ik vooral op momenten dat mijn intuïtie niet meer helder is omdat er te veel emoties spelen. Hoe dichterbij het komt, bijvoorbeeld iets met mijn kinderen, hoe minder ik het voel. Dan ga ik op zoek naar een richtingaanwijzer. Ik houd bovendien heel erg van de idee van wezentjes van het land, of vrouwen die echt hebben bestaan, die een bepaalde les overbrengen en ons nog altijd terzijde staan vanuit een andere laag of vanop een ander niveau. Die gidsen vind je terug in het Gloedkompas.

Chris Berens heeft dat ook. Hij is als een soort broer voor mij in de manier waarop we de wereld ervaren. We zien dezelfde dingen. Als ik mediteer, heb ik soortgelijke beelden als hij met zijn visuele brein. Hij ziet het, ik ervaar het, en hij zet het op papier. Waar het vandaan komt, daar willen we allebei van wegblijven, maar de onzichtbare wereld is iets waar we allebei toegang toe hebben, op een vergelijkbare manier. Daarom past het zo goed.’

Bloom: Hoe werk jij met een orakeldeck?

Susan Smit: ‘Ik doe het met mijn intuïtie. De kaarten zelf zijn niet heilig, maar het portaal dat ze vormen tussen jou en je hogere zelf, of je ziel en je begeleiders, is dat wel. Deze vragen vind ik boeiend: Wat in mij moet ik aanspreken om deze kwestie goed aan te pakken? En als ik dat goed doe, wat levert het mij dan op?

Deze vragen werken bijna altijd, want je houdt het bij jezelf. Jij moet iets aanspreken, jij moet iets in gebruik nemen, jij zet stappen, jij zoekt inzichten. Het resultaat kan onverwacht zijn. Het brengt je op een bepaald spoor en het moedigt je aan te kijken naar iets wat je al in je draagt, maar nog niet echt hebt benut.

En … het tovert de gloed van je innerlijke weten tevoorschijn. Het is altijd iets waarvan je denkt: oh ja, natuurlijk. Het past bij wat je eigenlijk al wist, maar waar je nog geen volledige toegang toe had. Of waar je niet aan wílde toegeven. Daarom heet het ook Gloedkompas.’

Gloedkompas

• Gloedkompas, kaartendeck
• Susan Smit en Chris Berens
• 50 kaarten, boekje van 160 pagina's
• ISBN: 9789000397402
• Bestel jouw exemplaar

Susan Smit: ‘Er is zo’n overvloed aan gedichten van mannelijke dichters over het vrouwenlichaam, het ophemelen ervan, of het verfoeien. Ik werd nieuwsgierig naar de vrouwelijke ervaring zelf, hoe het is om een vrouwenlichaam te bewonen. En ik wilde ook de bandbreedte oprekken.

We hadden het net (eerder in het interview, nvdr) over de verhalen die ons worden verteld over wat een vrouw zou moeten zijn, hoe een ‘goede vrouw’ zich hoort te gedragen, en hoe je ouder zou moeten worden. De verhalen verander je door al die stemmen naast elkaar te zetten. Zowel vanuit het perspectief van het meisje, de vrouw in de scheppende fase van haar leven én de crone, de wijze vrouw.

Er valt zoveel te vertellen over vrouw-zijn: van kinderwens, miskramen, abortus en ongewenste kinderloosheid tot bevallen, borstvoeding geven, menstrueren, sensualiteit en de dagelijkse realiteit van je soms prooi te voelen op straat. Veel van die ervaringen zijn eeuwenlang weggestopt of gebagatelliseerd, waardoor ik in vroegere periodes echt moest zoeken naar moedige dichteressen, terwijl er nu een overvloed aan uitgesproken vrouwelijke stemmen is, ook van Vlaamse dichteressen. Het was een prachtige opdracht, want dit is zo’n boek dat je voor altijd bewaart en dat je doorgeeft aan je moeder, je dochter of je beste vriendin, omdat het dingen zijn die je samen deelt.’

Ik sta in wilde schoonheid

• Ik sta in wilde schoonheid
• Meer dan 100 gedichten over het vrouwenlichaam, geschreven door vrouwen - samengesteld door Susan Smit
• ISBN: 9789048876792
• Uitgeverij: Lebowski
• Hardcover, 208 pagina's
• Bestel jouw exemplaar

Foto's: Yvette Kulkens