Home

Overige

Mijn account

Bloom 5 is uit! Incl. thema 'Licht(kinderen)'.
Bestel 'm hier

Grafeen en mondmaskers: de gezondheidsrisico’s

Grafeen en mondmaskers: de gezondheidsrisico’s

Tijdens de pandemie is een start gemaakt met het op grote schaal gebruiken van nanodeeltjes in materialen voor o.a. diagnostiek en persoonlijke beschermingsmiddelen zoals mondmaskers. De toepassing van nanodeeltjes zal de komende jaren enorm toenemen. Gedurende de pandemie werd bekend dat het grafeenoxide in mondkapjes en testen schadelijke effecten kunnen veroorzaken. Een toenemend aantal wetenschappers wil nader onderzoek naar de mogelijke schadelijke effecten voor mens en milieu.

Vooral voor grafeennanodeeltjes bestaan hoge verwachtingen vanwege de gunstige mechanische, thermische en elektrische eigenschappen. De 2D-vorm van grafeen wordt in draagbare sensors en implanteerbare instrumenten gebruikt. Grafeenoxide, de geoxideerde vorm van grafeen, heeft toepassingsmogelijkheden in de behandeling van kanker, medicijntoediening, het mogelijk maken om ultralage concentraties van een stof te kunnen meten, het uitbannen van micro-organismen en voor cellulaire beeldvorming. De hype die ontstaan is rondom grafeen heeft ervoor gezorgd dat grafeenbevattende producten snel tot de markt worden toegelaten terwijl betrouwbare en reproduceerbare gegevens over de cytotoxische en genotoxische eigenschappen ontbreken. Gedurende de pandemie werd bekend dat het grafeenoxide in mondkapjes en testen schadelijke effecten kunnen veroorzaken. Een toenemend aantal wetenschappers wil nader onderzoek naar de mogelijke schadelijke effecten voor mens en milieu.

De ongelimiteerde mogelijkheden van grafeen

In 2003 ontvingen de professoren dr. Geim en dr. Novoselov van de Universiteit van Manchester de Nobelprijs voor het isoleren van grafeen, het uit een laag bestaande C-atoom blad, dat zij door gebruik van Scotch plakband uit grafiet in potlood wisten te isoleren. Dit is het lichtste en dunste veelzijdige materiaal met transparante, geleidende en selectief doorlaatbare eigenschappen. De structuur van het materiaal wordt gevormd door C-atomen die in een honingraad (hexagonale) rasterwerk krachtig met elkaar verbonden zijn. Door de bijzondere kwaliteiten wordt het materiaal in veel verschillende disciplines gebruikt, variërend van elektronica tot de biomedische wetenschap. In 2013 startte de Europese Commissie onder het programma ‘Future and Emerging Technology' het Graphene Flagship project met een budget van één miljard euro voor tien jaar. Inmiddels zijn 170 academici en partners uit 22 verschillende landen betrokken en is er een goed gevulde portefeuille aan innovaties.

Een uitdaging blijft de productie van een groot volume grafeen van hoge kwaliteit (homogeen, zuiver en steriel) voor een betaalbare prijs om de innovaties voor dagelijkse toepassing te kunnen produceren. Ook is er nog verbetering nodig in de standaardisatie en validatie van testen om de toxiciteit betrouwbaar en reproduceerbaar te kunnen meten zodat de mogelijke risico’s bij verschillende vormen van grafeen gebruik vooraf bekend zijn. Binnen de EU gefabriceerde nanodeeltjes moeten voldoen aan de REACH regels alvorens producten kunnen worden geproduceerd en aan de markt kunnen worden vrijgegeven voor de verkoop. De toepassing van grafeen zal in de periode 2025-2030 zijn volle reikwijdte bereiken.

Een portaal voor de mens-machine interactie

”Een focus op ziekte transformeert naar een focus op preventie waarbij de ontwikkeling van een Good Health Pas, die gekoppeld kan worden aan het paspoort en het Corona Safe Ticket, als een belangrijk instrument wordt gezien.”

Medici en politici stimuleren de toepassing van technologie in de gezondheidszorg. Zij zien dit als een belangrijk instrument om de preventie, diagnostiek en behandeling van ziekten eenvoudiger, goedkoper en op de persoon afgestemd toe te kunnen passen. Bovenal zijn de gedachten dat technologische toepassingen de kosten voor de gezondheidszorg zullen verlagen en het toenemend tekort aan personeel zal oplossen. Een focus op ziekte transformeert naar een focus op preventie waarbij de ontwikkeling van een Good Health Pas, die gekoppeld kan worden aan het paspoort en het Corona Safe Ticket, als een belangrijk instrument wordt gezien. Door deze innovaties wordt het mogelijk dat in de toekomst iedere persoon instructies kan ontvangen over wanneer en hoe gehandeld kan worden om in goede gezondheid te blijven en veilig naar andere landen te reizen. Het beeld is dat er Platforms gevormd worden voor op grafeen gebaseerde draagbare en implanteerbare sensors. De draagbare sensors worden gebruikt voor het monitoren van biofysische, biochemische en omgevingssignalen. Implanteerbare versies hebben de mogelijkheid om signalen van de zenuwen, spijsvertering en het bewegingsapparaat te vertalen om het toe kunnen passen van Artificial Intelligence.

In het Graphene Flagship project zijn al een aantal op grafeen gebaseerde sensoren voor op de huid ontwikkeld waardoor mensen door continue monitoring proactief gestimuleerd kunnen worden om veiligere keuzes te maken. Een eerste humane klinische trial met een op basis van grafeen ontwikkelde sensor in de hersenen die direct met een ongekende betrouwbaarheid signalen kan ontvangen en een voor de patiënt specifieke therapeutische respons aangepast aan de klinische omstandigheden kan afgeven, wordt binnenkort door de spin-off INBRAIN gestart. Deze innovatie is gelinkt aan het EU Human Brain Project met een budget van €1,3 miljard dat als doel heeft de neurowetenschap en het ontwikkelen van brein gerelateerde medicijnen te bevorderen. De ontwikkeling van een grote verscheidenheid aan implanteerbare sensoren die gedrag kunnen monitoren en beïnvloeden kan de komende jaren verwacht worden.

Grafeenoxide en het menselijk lichaam

Grafeenoxide kan zich in verschillende oplosmiddelen begeven en onbedoeld het lichaam binnendringen door inademing, contact met de huid of via de spijsvertering. De toxische effecten van grafeenoxide zijn afhankelijk van verschillende factoren, zoals de route van toediening die de verspreiding in het lichaam beïnvloedt, de dosis, de synthesemethode, onzuiverheden vanuit het productieproces, grootte en de oxidatiegraad. In het lichaam kan grafeenoxide eiwitten, mineralen en antilichamen aan zich binden en de structuur van grafeenoxide veranderen naar een biocorona. Het biocorona kan afhankelijk van de samenstelling interactie aan gaan met cellen, biomoleculen, fysiologische processen beïnvloeden en ontstekingen bevorderen. De vele tegenstrijdige resultaten van geen toxiciteit tot mogelijk langdurige effecten vraagt om een beter begrip van de toxicokinetiek van grafeenoxide bij acute en chronische langdurige blootstelling.

De biocorona’s kunnen zich verschillend gedragen ten opzichte van huid, bloed-hersenbarrière en de placenta. Intra en extracellulaire afbraak van grafeenoxide vindt plaats door in de verschillende organen aanwezige macrofagen. Grafeenoxide is aangetroffen in de longen, het hart, de lever, de milt en de darmen. Vanuit deze context is het belangrijk om de risico’s van een langdurige aanwezigheid in het lichaam te begrijpen met mogelijke aantasting van de integriteit van het celmembraan, wijziging van metabolische processen en de morfologie van het organisme.

Grafeenoxide en de omgeving

Onafhankelijk van de vorm van grafeen hebben een groot aantal studies aangetoond dat grafeenoxide levende organismen kan beïnvloeden waaronder bacteriën, virussen, planten, zoogdieren, humane cellen en dieren in vivo. Grafeenoxide kan cytotoxisch zijn. Helaas is nog weinig bekend over de effecten ervan op het functioneren van de organen, het metabolisme en het gedrag.

One Health

Nu de pandemie bijna voorbij is, wordt in toenemende mate prioriteit gegeven aan nieuwe technologische ontwikkelingen in de surveillance-, vaccin- en medicijnontwikkeling onder de paraplu van One Health. Ook aandacht voor luchtverontreiniging staat hoog op de agenda. Merkwaardig genoeg wordt door experts in de publieke gezondheid en politici geen aandacht geschonken aan de enorme berg afval met grafeenoxide bevattende producten die gedurende de pandemie in de omgeving terecht zijn gekomen. Vanuit de in de omgeving aanwezige mondkapjes kan het grafeenoxide zich via water of lucht gemakkelijk verplaatsen. De mogelijke effecten van grafeenoxideverontreiniging op alles wat leeft, is onbekend en kan niet uitgesloten worden. Een wetenschappelijke studie toonde dat grafeenoxide het problematische endocrien verstorend effect van bisfenol A kan versterken.

Door de scherpe randen van grafeenoxide kan het celmembranen beschadigen en het binnendringen van andere lichaamsvreemde stoffen zoals microplastics bevorderen. Het verstoren van een wereldwijd fragiel gebalanceerd ecosysteem, dat nodig is voor gezonde levens op aarde, kan tot nieuwe ziekten leiden. Veel mensen en kinderen kunnen ten gevolge van de lockdowns nauwelijks voorzien in voldoende en volwaardige voeding. Hierdoor verzwakt het immuunsysteem en neemt het vermogen om bijvoorbeeld grafeenoxide te detoxificeren af. Evidence based medicine en ethische besluitvorming behoren te prevaleren boven een intellectueel en geld gedreven snelle ontwikkeling van met grafeen nanodeeltjes ontwikkelde producten. De prioriteit voor One Health kan beter gericht zijn op het toegankelijk maken van kwalitatieve en voldoende voeding, het voorkomen van het vrijgeven van onvolledig op veiligheid en effectiviteit geteste producten en het herstel van vertrouwen in de publieke gezondheid. Dit zal minder kosten met zich meebrengen en het immuunsysteem versterken waardoor een betere gezondheid bereikt wordt. En daar wordt iedereen beter van.

Dit artikel is een Nederlandse versie van het Engelstalige artikel “The health risks of graphene”

Carla Peeters auteur Bloom web

---

Dr. ir. Carla Peeters is eigenaar en oprichter van COBALA Good Care Feels Better®. Jaren werkte zij aan diagnostiek, immunologie en infectieziekten en als bestuurder van zorgorganisaties. Sinds 2015 heeft zij zich gespecialiseerd in personalised nutrition en leefstijl. COBALA begeleidt mensen preventief en van verzuim naar eigen werk met een Personalised Integrative Care® programma. Alle info: www.goodcarefeelsbetter.com

Vond je dit een boeiend artikel en wil je meer artikelen?

Abonneer je nu en ontvang één jaar lang alle edities van Bloom. Bespaar €20 en geniet van de voordelen.

Reacties

Een account is verplicht om te reageren. Log in of registreer je nu

Inloggen / registreren

Wat anderen ook lezen

Spiritualiteit

Dromen en alchemie deel 2: de zoektocht naar zilver

Duistere ruimtes gevuld met flessen, potten en kisten. Een pruttelende ketel hangt boven het vuur.…

Lees meer
Astrologie

Doelman Thibaut Courtois: een horoscoopanalyse

Zaterdag 28 mei 2022 speelde Thibaut Courtois de wedstrijd van zijn leven. De keeper van Real…

Lees meer
Lifestyle

Bloom's shopping tips voor februari 2022: vind hier de fijnste verwennerijen, producten en diensten

Iedere maand selecteert Bloom de mooiste, magische verwennerijen speciaal voor haar lezers. Ontdek…

Lees meer
Bloom 5 - Special - 2022

Word een Bloom’er

  • 8 edities van het Bloom-tijdschrift op jaarbasis

  • toegang tot alle leesartikelen uit het Bloom-tijdschrift + extra leesvoer

  • EXCLUSIEF! bereken en lees (on)beperkt persoonlijke geboortehoroscopen

  • kortingen op geselecteerde producten in de BloomShop

  • unieke themahoroscopen: je liefdeshoroscoop 2022, jaarhoroscoop 2022, ascendanthoroscoop 2022, je Chinese horoscoop 2022,...

Nieuwsbrief

Meld je aan voor de nieuwsbrief van Bloom en geniet 5% korting in de Bloom Shop.
Wekelijks ontvang je inspirerende leesartikelen, promoties en zoveel meer.
De kortingscode ontvang je in je mailbox.
Have a magical day!
Bloom